Trends & meer

Legionellapreventie in de zorg uitgesteld

Het duurt nog even voordat we weten of zorgwoningcomplexen weer aan legionellapreventie moeten doen. Het plan om de regeling ‘legionellapreventie in drinkwater en warm tapwater’ per 1 oktober te wijzigen, is daardoor uitgesteld. Op een eerdere internetconsultatie van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat kwamen zoveel reacties, dat het ministerie eerst verder onderzoek wil doen.

Zorginstellingen zoals ziekenhuizen en verpleeghuizen zijn zogenoemde prioritaire locaties. Omdat er kwetsbare mensen wonen, moeten ze wettelijk extra maatregelen nemen om legionellagroei in de drinkwaterinstallaties tegen te gaan. Het gaat dan onder meer om het laten uitvoeren van een risicoanalyse en het hebben van een goed beheersplan. Bij locaties die zelden worden bezocht door kwetsbare mensen zoals scholen (niet prioritaire locaties) is specifieke legionellapreventie niet nodig.

Door een aanpassing in het zorgstelsel kregen verzorgingshuizen een paar jaar geleden een andere naam, onder andere ‘zorgwoningcomplex’. Deze complexen vielen daardoor onbedoeld niet meer onder de legionellawetgeving.

“Het gaat om het scheiden van wonen en zorg. Verzorgingshuizen waren vroeger prioritair. Maar nu diezelfde bewoners zorg inhuren, vallen ze niet meer onder de regels. Het zijn nu formeel zelfstandige woningen”, legt Egbert Leiting, voorzitter van de expertgroep Legionella van branchevereniging Envaqua (voor leveranciers in de water- en milieusector) uit.

Door de nieuwe benaming konden ook bepaalde bestrijdingstechnieken niet meer toegepast worden. Het gaat onder meer om ecapro waarbij op milieuvriendelijke wijze (electrolyse) met zout en water een desinfectant wordt gemaakt. Ook koper-zilverionisatie mocht niet meer toegepast worden. Hierbij worden koperen en zilver elementen met elektrolyse opgelost in het water. De koperen delen tasten de celwand van de bacteriën aan, waarna de zilveren delen de kern van de bacterie onschadelijk maken.

Bij de internetconsultatie is gekeken hoe zorgwoningcomplexen weer aan de regeling ‘legionellapreventie in drinkwater en warm tapwater’ toegevoegd kunnen worden.

Het ministerie noemt een aantal criteria bij de definitie voor zorgwoningcomplexen. Zo moeten er meerdere zorgwoningen achter één watermeter zitten, moeten er gemeenschappelijke ruimtes zijn voor maaltijden en recreatie en moet 40 procent of meer van de bewoners een verhoogd risico lopen op besmetting met legionellabacteriën en een intensieve begeleiding en verpleegkundige ondersteuning krijgen. Met name die gemeenschappelijke ruimte is er bij veel moderne zorgwoningcomplexen niet. De bewoners zitten namelijk niet langer in een kleine kamer, maar hebben een compleet appartement.

Leiting: “Wij vinden dat alle zorgwoningcomplexen, ook die zonder gemeenschappelijke ruimte, weer prioritair moeten worden. Er wonen nu eenmaal honderden kwetsbare mensen in zo’n complex. Het wetsvoorstel is dus niet breed genoeg. Maar er is ook een club die de regeldruk wil verminderen en juist tegen aanpassing en reparatie van de wet is.”

Het gaat om de adviescollege ATR dat regering en parlement adviseert over de regeldrukgevolgen van voorgenomen wet- en regelgeving. Bij het voorstel is niet duidelijk wat de omvang is van de problemen met legionellabesmettingen en hoe het aantal legionella-besmettingen zich in de afgelopen jaren heeft ontwikkeld, stelt de ATR. Ook is niet bekend welk deel van de zorgwoningcomplexen op dit moment, ondanks dat een wettelijke verplichting ontbreekt, preventiemaatregelen treft. Daardoor is moeilijk vast te stellen wat verplichte preventieve maatregelen voor gevolgen hebben. Ook verschillen RIVM en de brancheorganisaties vanuit de zorg van mening over de ondergrens die in de regeling wordt vastgesteld. Moet dat 40 of 50 procent zijn? Er is meer informatie nodig, aldus de ATR.

Het ministerie doet een toetsing van de regeldruk, aldus Leiting. Onduidelijk is wanneer de regels eventueel worden aangepast nu 1 oktober niet is gehaald. “Er komt een mogelijke verdere aanpassing van de wetgeving aan. De regels zijn 20 jaar oud. Intussen zijn er nieuwe wetenschappelijke inzichten. Berenschot en onderzoeksinstituut KWR Water hebben een rapport opgesteld dat naar de Tweede Kamer wordt gestuurd, samen met een ander rapport van de begeleidingscommissie over de praktijkervaringen met twintig jaar legionellabestrijding in Nederland.”

Het ministerie van I & W kan nog geen verdere toelichting geven.. “Het klopt dat de regeling nog niet in werking is getreden. Dat komt doordat er nieuwe informatie beschikbaar is gekomen. We werken op dit moment aan een uitgebreide toelichting en delen die zo snel mogelijk met de Tweede Kamer. Die brief verwachten we in de tweede helft van oktober.”

Nieuwsbank banner