Trends & meer

Gezonder mobiliteitsplan én kosten besparen? Het kan!

Mobiliteit wordt ieder jaar duurder. De prijzen van energie en brandstof gaan omhoog en tegelijk zien we dat klimaatimpact steeds zwaarder belast wordt. Besparen op mobiliteit is daarom een doel van vele organisaties. Maar hoe bespaar je op mobiliteit en houd je tegelijk je medewerkers tevreden? En zijn er wellicht twee vliegen in één klap te slaan, door met alternatief vervoer als de fiets ook de gezondheid van het personeelsbestand te bevorderen. We doken in ‘gezonde mobiliteit’ en ontdekten dat er legio mogelijkheden zijn om gezondheid, duurzaamheid én kostenbesparing te combineren.

Niet iedereen kan op de fiets of lopend naar het werk. Binnen hun rol reizen sommige medewerkers door het hele land om klanten, leveranciers of partners te bezoeken. Voor hen zal een auto absolute noodzaak zijn, ook al hebben we in de coronatijd gemerkt dat afspraken op afstand regelmatig een werkbaar alternatief zijn voor het reizen. Een alternatief dat duurzamer en bovendien tijd- en dus kostenbesparend is. Wanneer we praten over duurzamere en gezondere mobiliteit, gaat het echter vaak over woon-werkverkeer. De afstand tot het werk is meestal doorslaggevend hoe iemand naar het werk reist, al spelen ook de faciliteiten op het werk en de bedrijfscultuur hierin een rol. Maar wat is een haalbaar vervoermiddel per woon-werkafstand? 

Reistijd tegenover afstand

Voor woon-werkverkeer is afstand tot het werk niet per se bepalend. Eerder de tijd die het kost om van A naar B te reizen is voor werknemers een reden voor de keuze van hun vervoermiddel. Logisch ook, want in Amsterdam reis je hemelsbreed in een half uur tijd minder ver dan wanneer je in de provincie Groningen reist. Gemiddeld is een Nederlander zo’n drie kwartier onderweg naar het werk. Het komt voort uit de zogeheten ‘wet van behoud van reistijd’, een ongeschreven principe hoe lang mensen bereid zijn per dag te reizen. Het blijkt dat Nederlanders het acceptabel vinden om anderhalf uur per dag onderweg te zijn. De drie kwartier voor een enkele reis komt hiermee dus goed overeen. Maar wat gebeurt er als we deze reistijd voor de stimulans verminderen naar een half uur en doorvertalen naar duurzame en gezonde transportalternatieven?

Enkele meters

We beginnen met de meest afwijkende, want waarom reizen, als je ook thuis kan werken? De coronatijd heeft ons geleerd dat thuiswerk in veel gevallen mogelijk is. Wellicht niet altijd, maar zeker deels. Door thuiswerk te faciliteren en stimuleren, is reizen overbodig. Het bespaart op de reiskosten en het gebrek aan reistijd zorgt voor een betere werk-prive balans voor de werknemer. Daarbovenop is het ook nog beter voor het klimaat. Van belang is wel dat werknemers thuis een goede werkplek hebben om hen goed gezond te houden. Het vergoeden van thuiswerkfaciliteiten werkt stimulerend. Deze kosten zijn bovendien vaak maar eenmalig nodig, in plaats van de terugkerende reiskosten. Opnieuw een besparing dus. 

Tot 2,5 kilometer

Op gebied van duurzaamheid en gezondheid is vooral veel winst te behalen in de korte afstanden. Werknemers die op korte afstand van hun werk wonen, zouden niet met de auto moeten reizen. Wie 2,5 kilometer van de zaak woont, loopt in een half uur enkele reis. Een enkele voettocht van zo’n drieduizend stappen, die retour zorgt voor meer dan de helft van de aangeraden tienduizend stappen per dag. Een gezond alternatief dat niets kost! Hooguit eens een nieuw paar schoenen.

Tot 6 á 7 kilometer 

Met een gemiddelde fietssnelheid van veertien kilometer per uur voor mannen van 25 tot 55 jaar en twaalf kilometer per uur voor vrouwen met dezelfde leeftijd, is de halfuursgrens voor de normale fiets zo’n zes á zeven kilometer. In de stad is het verschil in reistijd hierbij meestal verwaarloosbaar, doordat met de fiets een efficiëntere route gereden kan worden en parkeren van de fiets sneller gaat dan de auto. Naast de milieuwinst die wordt behaald door de auto te laten staan, zorgt de beweging bovendien dat werknemers gezond en fit op de werkvloer aankomen. 

Fietsen en facilitair

Door werknemers facilitair te ondersteunen, stimuleer je fietsgebruik. Goede stallingsfaciliteiten, dicht bij de entree, zijn een basisvoorwaarde. Daarnaast is de mogelijkheid om een warme douche te kunnen nemen op het werk een stimulans. Wanneer vitaliteit een breder thema is binnen de organisatie, zijn deze douche-faciliteiten slim te combineren met een fitnessruimte. Door rekening te houden met de locatie van de douches, bijvoorbeeld dicht bij de personeelsingang in plaats van op de bovenste verdieping, maak je het fietsen van langere afstanden aantrekkelijk.

Tot 15 kilometer

De elektrische fiets biedt door de trapondersteuning een groter bereik dan de ‘gewone’ fiets. 25 kilometer per uur is goed haalbaar voor de e-fietser. Binnen dertig minuten ben je daarom ruim twaalf kilometer verder. Daarmee valt, afgaande op de gemiddelde reisafstanden van het CBS, een groot deel van het personeelsbestand al binnen de mogelijkheden van elektrisch fietsen. Kijk je ook naar de speed pedelecs, die tot wel 45 kilometer per uur halen, dan is zelfs 22 kilometer haalbaar. Al moet ook gezegd worden dat de meesten met deze fiets ‘slechts’ 30-35 kilometer per uur rijden. Met een veilige marge zeggen we daarom dat werknemers tot vijftien kilometer afstand een e-bike kunnen gebruiken voor woon-werkverkeer. 

Fiets van de zaak

Sinds 2020 is de (e-)fiets van de zaak terug van weggeweest. Een fantastisch middel om de fietscultuur in de organisatie te stimuleren. De regeling is gelukkig eenvoudiger dan vroeger. Werknemers met een fiets van de zaak betalen namelijk slechts een kleine bijtelling van zeven procent. Bij een fiets van tweeduizend euro kost dat de werknemer maandelijks zo’n vier euro. Privégebruik is verder onbeperkt, dus een werknemer hoeft geen administratie meer bij te houden. De werkgever profiteert met fietsende werknemers van een gezonder personeelsbestand. Ze zijn fitter, productiever en creatiever en vallen minder vaak uit door ziekte. Daarbovenop bespaart de werkgever op parkeren, brandstof en leasecontracten. De fietsersbond heeft online een handige fietscalculator voor bedrijven, die snel uitrekent wat de mogelijke besparing is voor een onderneming. 

Faciliteiten voor elektrisch fietsen

Werkgevers die elektrisch fietsen willen stimuleren, kunnen naast de fiets van de zaak beginnen bij het faciliteren van oplaad- en stallingsmogelijkheden voor (elektrische) fietsen. Zijn er voldoende stallingen? Zijn ze makkelijk toegankelijk en op een fijne plek ten opzichte van de entree? Overdekte stallingen bieden werknemers comfort bij de terugreis en zorgen voor minder onderhoud aan de fietsen. Dat is weer voordelig wanneer het gaat om fietsen van de zaak. Wie een stap verder wil gaan nodigt periodiek een fietsenmaker uit, die alle fietsen op kosten van de zaak repareert en onderhoud. Zorg daarnaast standaard voor een fietspomp in het fietsenhok. Voor werk-werkverkeer over kleine afstanden zorgen deelfietsen ervoor dat ook de ver wonende collega met enige regelmaat op de fiets stapt. Al met al gaat het erom dat fietsen makkelijk gemaakt wordt voor werknemers en dat er een duidelijk stimuleringsbeleid is. Wanneer bezwaren weggenomen worden door de juiste faciliteiten te bieden, stappen medewerkers sneller op de fiets en ontstaat een gezonde, duurzame én kostenbesparende vorm van mobiliteit.    

 

Nieuwsbank banner