Trends & meer

Analyse van thuiswerkplek doet wonderen

Thuiswerken is vrij normaal geworden. Daarentegen is een gezonde thuiswerkplek nog helemaal niet zo gewoon. Dat levert velen fysieke problemen op. Onnodig. Een goede analyse van de thuiswerkplek, met aanpassings- en verbeteringsvoorstellen, doet wonderen.

Uit een onderzoek van het CNV onder 2600 thuiswerkende leden bleek dat 41 procent schouder-, nek-, rug- en armklachten had. Een op de tien gaat vaker naar de fysiotherapeut sinds ze thuiswerken. Zijn die uitkomsten betrouwbaar (en waarom zouden ze niet?), dan betekent dat dat in ons land honderdduizenden thuiswerkers last hebben van fysieke klachten. Dat is niet eens gek. Thuiswerken geschiedt vaak met de laptop, het toetsenbord en het beeldscherm op de (te) hoge eettafel of aan dat, niet verstelbare bureautje dat al een heel leven achter de rug heeft.

De keuken- of bureaustoel van de thuiswerker is uit het jaar kruik; gewoon zonde van het geld om weg te gooien. Voor de thuiswerkers in loondienst is er in dat geval goed nieuws: hun werkgevers zijn verantwoordelijk voor een gezonde thuiswerkplek. Dat scheelt flink in de portemonnee, uiteindelijk voor beide partijen. Deskundige Boris Grossfeld wijst er op dat veel ondernemers niet stil staan bij de prijs die ze moeten betalen voor ziekteverzuim door bijvoorbeeld slechte ergonomische (thuis-)werkomstandigheden. ,,Een langdurig zieke medewerker kan tot 400 euro per dag kosten.”

Voorkom uitval

Om dat te voorkomen, is het noodzakelijk dat klachten van thuiswerkers serieus worden genomen. Of nog beter: dat een organisatie wier medewerkers thuis (moeten) werken op de laptop, voorafgaande daaraan dan wel zo snel mogelijk een analyse of check van de thuiswerkplek laat doen door gespecialiseerde bedrijven. Dat kan per persoon, team of afdeling, ter plekke of digitaal.

Bij zo’n analyse komt onder meer de werkplek aan de orde. Stoel, bureau, hoogte van het beeldscherm, muis en toetsenbord. En hoe staat het met de werkhouding? Is er ondersteuning voor de armen en de bovenbenen, staan de voeten op de vloer, is de rug recht? Niet in de laatste plaats: is er een goede afwisseling tussen zitten en staan? Een half uur zitten achter het beeldscherm is het maximum. Dan is het tijd voor beweging. Zet koffie of pak een flesje water, paar keer trap op, trap af, doe rek- en strekoefeningen of doe mee met Nederland in Beweging (NPO2, vanaf 9.15 uur).

Ontspanning

Voldoende ontspanning en pauzes, bijvoorbeeld voor een gezonde lunch, zijn net zo belangrijk als en goede verlichting in de ruimte die als werkkamer wordt gebruikt. Het heeft de voorkeur om, als dat mogelijk is, werk en privé zoveel mogelijk te scheiden. Dus niet werken in dezelfde kamer waar de kinderen aan het gamen – of bakkeleien – zijn, of aan de tafel die gedekt is voor het eten.

Uit de analyse van de thuiswerkplek kan blijken dat relatief kleine aanpassingen soms al het verschil maken om lichaamsklachten te verminderen of te voorkomen. Daarbij gaat het om de kant-en-klare maar wel gepersonaliseerde oplossingen, die gemonteerd geleverd worden bij de thuiswerker.

Actief meubilair

Neem de ergonomische bureaustoel. Dat is in feite een stoel op maat, individueel afstelbaar in zithoogte en -hoek. Met ondersteuning, afgestemd op een persoon en meebewegend. Daarnaast bestaan er actieve zit- of zit-stakrukken om rug-, buik- en bekkenspieren te trainen. Hetzelfde valt te te bereiken met een oppompbare zitbal. Er wordt gefluisterd dat een zitje op zo’n bal de creativiteit bevordert. Dat willen we toch allemaal?

Bekend is intussen het zit-stabureau. Dat heeft een in hoogte verstelbaar werkblad, waardoor zittend werken gemakkelijk is af te wisselen met staand werken. Dit bureau kan worden gecombineerd met een bureaufiets om de beenspieren te activeren. Een alternatief voor een deskbike is de loopband, die onder het verhoogde werkblad kan worden geschoven. Lekker bewegen en tegelijkertijd mail beantwoorden of telefoneren. Dat rondje joggen of een bezoek aan de sportschool na werktijd hoeft niet meer per se, voor wie dit ‘werk in beweging’ op de thuiswerkplek goed doet.

Toch nog klachten?

Ergonomische toetsenborden en verticale muizen zijn de perfecte hulpmiddelen ter voorkoming van arm-, pols- of handklachten. Met een laptopstandaard en monitorarm kan de laptop of het beeldscherm simpel op de correcte hoogte worden gebracht, om nek- en schouderklachten te verminderen of te verhelpen. Het beste is als de bovenrand van het beeldscherm op ooghoogte is.

Het is niet uitgesloten dat een check van de thuiswerkplek toch niet het gewenste resultaat oplevert. De thuiswerker blijft klachten houden. Een mogelijkheid dat te ondervangen is door gebruik te maken van het aanbod van het gespecialiseerde bedrijf van keuze voor een proeftijd van bijvoorbeeld 30 dagen. Blijkt de voorgestelde stoel, het bureau of andere (hulp-)middel tegen te vallen, is er geen man overboord.

De thuiswerkplekanalyse omvat verder adviezen met mogelijke verbeterpunten, eventueel training en begeleiding. Want behalve klachten van fysieke aard kan thuiswerk zorgen voor mentale problemen en daarmee voor uitval.

Werkdruk bij thuiswerken

Thuiswerkers ervaren vaak een hogere werkdruk, cq leggen zichzelf die druk op door te lang (door) te werken en te veel te willen bereiken. In hun ijver de zelf gestelde deadline te halen, blijven ze toch te lang achter elkaar zitten. Hun pauzes schieten er bij in, het ontbreekt ze aan concentratie door omgevingsinvloeden. Ze worden kribbig tegen huisgenoten en zo lopen de frustraties op. Overspannenheid en relatiemoeilijkheden liggen op de loer.

Structuur is het toverwoord. De werktijden op kantoor zijn helder en duidelijk. Opstaan, ontbijten, reizen naar kantoor, werk en pauzes, terugreis naar huis, tijd voor gezin en hobby. Thuiswerken zou op dezelfde wijze georganiseerd moeten worden. Opstaan kan misschien iets later, nu de gang naar het kantoor niet hoeft te worden gemaakt. Maar ga, gelijk voorheen, douchen, tandenpoetsen en aankleden. Helemaal gekleed. Niet van boven netjes in de vouw en buiten zicht van de videobeller de onder- of joggingbroek.

Begin- en eindtijd van de werkdag moeten met collega’s worden gedeeld. Net als er afspraken gemaakt moeten worden over de tijdstippen van videobellen, zodat iedereen van elkaar weet wanneer wie wel en niet bereikbaar is. Contact met collega’s via sociale media is trouwens onontbeerlijk. Het mag ook best over iets anders dan het werk te gaan. Net als op de werkvloer.

Vouchers

Naar aanleiding van het eerder genoemde onderzoek stelt de vakbond voor dat werkgevers thuiswerkers een cadeautje geven, zoals vouchers voor een bezoek aan de fysiotherapeut of sessies met een personal sportcoach.

Investeringen die zichzelf makkelijk terugverdienen. De helft van de thuiswerkers zegt productiever te zijn en werkt efficiënter. Een op de drie werkt meer uren dan voor de coronacrisis. Een kwart is creatiever. 51 procent is minder tijd kwijt aan nutteloze overleggen. Ook de vrijgekomen reistijd wordt voor een groot deel aan werk besteed.

Nieuwsbank banner