Kennisbijdragen

Kunst helpt bij terugkeer naar kantoor

Door Roland Duivis

Een modern kantoor heeft goede voorzieningen, het juiste klimaat, ergonomisch verantwoord meubilair en een duurzaam bedrijfsrestaurant. Maar ook kunst draagt een steentje bij aan het werkgeluk. Door de Coronacrisis is kunstuitleen voor de kantooromgeving uiteraard ook op een lager pitje komen te staan. Toch zijn er voldoende positieve effecten te benoemen om hier straks weer op in te spelen als organisatie.

Ondanks dat veel organisaties worstelen met de problemen die de Coronacrisis met zich meebrengt en alle zeilen moeten bijzetten om het hoofd boven water te houden, is het juist nu ook de periode om de hele organisatie tegen het licht te houden. Want hoe moet het kantoor er post-Corona uitzien en wat wordt de functie van de verschillende bedrijfsruimten? Meer en meer zal de kantooromgeving worden beschouwd en gebruikt als ontmoetingsplaats. Het moet daarmee vooral weer gezellig en aangenaam worden op kantoor, naast dat het uiteraard functioneel moet zijn. Op verschillende manieren wordt daarop al ingespeeld. Onder meer met een aangepast cateringaanbod, dat beter aansluit met de wensen van de medewerkers. Ook de traditionele kantoortuinen worden onder handen genomen zodat er een beter balans ontstaat tussen interactie met collega’s en de mogelijkheid om in stilte te werken. De ventilatie wordt aangepast aan de moderne eisen van deze tijd en verlichting wordt vervangen door duurzame varianten. Maar hoe maak je als facilitair manager de kantooromgeving nog meer aantrekkelijk voor de medewerkers? Kunst aan de muur of op de werkvloer heeft in het verleden al zijn meerwaarde bewezen. Daar heeft de Coronacrisis weinig verandering in gebracht.

Arbeidsproductiviteit

Net als tal van andere bedrijven zijn ook kunsthandelaren en specialisten in kunstuitleen tijdens de lockdown gesloten. Hooguit via hun websites hebben ze nog enigszins omzet kunnen draaien. Kunstuitleen voor kantoren is begrijpelijkerwijs ook abrupt tot stilstand gekomen. Sommige kunstuitleners geven aan dat er meer particulieren interesse toonden, waarschijnlijk door het vele thuiswerken, maar is uiteindelijk toch niet meer dan een doekje voor het bloeden. Nu als organisatie voorsorteren op de terugkeer van de medewerkers naar kantoor, is een verstandige keuze. Bij het inrichten van een moderne, gezonde werkomgeving wordt vaak gedacht aan een gezonde lunch, ergonomische bureaus of een akoestische wand. Maar ook kunst bevordert het welbevinden van mensen en is een laagdrempelige manier om in te zetten op de gezondheid van bedrijven en medewerkers. Het is een misverstand dat kunst slechts voor enkele mensen is weggelegd. Alleen, iedereen ervaart, voelt en beleeft het anders. Je hoeft geen verstand van kunst te hebben om ervan te genieten.

Zo verbetert kunst de arbeidsproductiviteit, vermindert het stress, wakkert het de creativiteit aan en zorgt het voor nieuwe energie bij mensen. Kunstwerken in de ontvangstruimte, op de werkplek, in het kantoor en de lunchruimte nodigen uit tot een ontmoeting. Een kunstwerk in een kantoorruimte draagt direct bij aan de sfeer. Vergelijk maar eens een kaal kantoor met alleen een kalender aan de muur en een werkplek waaraan kleur en kunst is toegevoegd. Met kunst kan een bedrijf een positieve sfeer benadrukken door schilderijen en andere kunstvormen op te hangen en neer te zetten.

Verschillende functies

De kunstwerken kunnen aansluiten bij de verschillende functies van de kantoren. Abstract in boardrooms en vergaderruimtes waar gebrainstormd wordt. Kleurrijk, decoratief in een entree, receptie en lunchruimte. In kleinere ruimten vormen neutrale voorstellingen, natuurbeelden of portretten een sfeervolle achtergrond. Kunst zal zich ook voegen naar de vormgeving van het gebouw zelf. Een pand waarin veel glas is verwerkt, een oud statig herenhuis, een kantoor op de elfde verdieping van een kantoorcomplex, de locatie, het speelt allemaal mee in de afweging welk kunstwerk het best tot z’n recht zal komen in het betreffende gebouw.

Het effect van schilderijen en andere kunstvormen in kantoorgebouwen en instellingen is groot en laat zien dat een organisatie belang hecht aan de inhoud en zorg besteedt aan de presentatie. Je kunt als bedrijf de missie of kernwaarden zichtbaar maken door kunstwerken te kiezen die deze waarden verbeelden, bijvoorbeeld een schilderij dat ‘verbinding’, ‘samenwerking’, ’plezier’ of ‘creativiteit’ symboliseert. Op een meer directe manier kan bijvoorbeeld het logo of de bedrijfskleuren doorgevoerd worden in de keuze van kunstwerken. En een internationaal georiënteerd bedrijf zal kunst uit de landen waarmee het samenwerkt een plek in het gebouw kunnen geven.

Tips voor de facilitair manager voor kunst op kantoor

Kies een thema 

Dit thema kan in meerdere kunstvormen en in verschillende ruimten herhaald worden. Als het thema bijvoorbeeld ‘internationaal’ is, dan past daar een kleurrijk schilderij met etnische motieven in de entree goed bij. Natuurbeelden en portretten uit verschillende landen in de kantoorruimtes en een groot abstract werk met een verwijzing naar de kleurvlakken van vlaggen maken het compleet.

Bepaal de stijl 

Modern, klassiek, minimalistisch, bohemien; keuze te over. Maak een keuze voor één, hooguit twee stijlen, om eenheid te bewaren en een duidelijke boodschap over te brengen. Binnen een gekozen stijl zijn er voldoende mogelijkheden om te variëren.

Laat medewerkers meedenken

Elke organisatie heeft enthousiaste en creatieve medewerkers die een inspirerende bijdrage zullen hebben aan het proces. Luister naar elkaar en denk out-of-the-box. Probeer niet iedereen tevreden te stellen, maak een definitieve keuze die het meest aansluit bij de visie en uitstraling van het bedrijf.

Maak vooraf een plan van eisen en wensen Laat je verrassen door het aanbod. Luister naar je intuïtie en naar elkaar. Laat in de uiteindelijke afweging deze drie even zwaar meewegen. En bedenk dat een van de leuke dingen van kunst is, dat het af te wisselen is. Je hoeft niet een kunstwerk voor het leven te kiezen, kunstuitleen is hiervoor zo’n beetje uitgevonden.